خوزتوریسم

*همدلی از همزبانی خوشتر است*

*"نماهنگ گل بوسونی"*

*پیوندی از فرهنگ غنی و ریشه دار

دو شهر تاریخی دزفول و شوشتر*

*خواننده : استاد وحید تاج*

*شاعر و آهنگساز : استاد داوود عزیز زاده

برای تماشای نماهنگ تصویر زیر کلیک کنید

موزه باستان شناسی ایذه

موزه باستان‌شناسی ایذه در ۲۷ دی ماه ۱۳۹۸ در شهر تاریخی ایذه با حضور مسئولان کشوری و استانی افتتاح شد؛ مساحت کل موزه ۳۷۰۰ مترمربع و فضای نمایشی آن ۱۰۰۰ متر مربع و در یک طبقه ایجاد شده است. این موزه، دارای هفت تالار شامل آثار و اشیاء تاریخی از دوران پارینه‌سنگی جدید در حدود چهل‌هزارسال پیش تا دوران معاصر است و باتوجه به‌ طراحی چیدمان و تعداد آثار تاریخی موجود، به عنوان بزرگترین موزه جنوب‌غربی کشور محسوب می‌شود. موزه باستان‌شناسی ایذه در محوطه اداره میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شهرستان ایذه (ساختمان سابق جهاد کشاورزی) در خیابان شهیدمطهری واقع شده است.

نشست تخصصی و جشن بزرگ غدیر به مناسبت هشتمین سالروز ثبت جهانی شوش

به مناسبت سالروز ثبت شهر شوش در فهرست آثار جهانی یونسکو، نشست تخصصی با حضور اساتید و صاحب نظران برجسته حوزه میراث‌فرهنگی در موزه شوش برگزار شد. در این نشست علمی که با حضور عیدانی فرماندار، برخی از اعضای شورای شهر شوش، غلامرضا سلمان‌پور معاونت میراث فرهنگی خوزستان، مدیران برخی از ادارات میراث شهرستان برگزار گردید،

عبدالمجید ارفعی ایلام‌شناس و متخصص زبان‌های باستانی، سید احمد محیط طباطبایی رئیس کمیته ملی ایکوم"شورای بین‌المللی موزه‌ها"، اردشیر صالح‌پور، مدرس دانشگاه و پژوهشگر و جعفر مهرکیان، باستان‌شناس و مدرس دانشگاه در خصوص شوش و ارزش‌های ثبت جهانی این شهر به بیان نظرات کارشناسانه پرداختندشگر جعفر مهرکیان، باستان‌شناس و مدرس دانشگاه در خصوص شوش و ارزش‌های ثبت جهانی این شهر به بیان نظرات کارشناسانه پرداختند

عکس:اداره کل میراث فرهنگی گردشگری و صنایع دستی خوزستان

عکس ـ فاطمه خنیفر/دیاناخنیفر

آرامگاه دانیال نبی

آرامگاه و مقبره دانیال نبی یکی از باشکوه‌ترین مقبره‌های مذهبی ایران با گنبدی اورچین و دو پوسته‌ی بی‌نظیرش یادآور معماری بنای عظیم جغازنبیل است.

آرامگاه دانیال نبی یکی از آرامگاه‌های مذهبی و با گنبدی اورچین و دوپوسته بی‌نظیر ایران است. دانیال نبی یکی از پیامبران بنی اسرائیل و متولد بیت المقدس است.

دانیال در باور ادیان ابراهیمی یکی از پیامبران بنی اسرائیل (قرن هفتم پیش از میلاد) است. دانیال به زبان عبری به معنای «خدا قاضی من است» می‌باشد.

دانیال نبی در 12 سالگی به عنوان اسیر در دربار بخت النصر خدمت می‌کند. سپس توسط نبوکدنصر پادشاه بابل اسیر می‌شود و 37 سال در دربار وی می‌ماند و در همان زمان به پیامبری می‌رسد. بعد از فتح بابل به دست کوروش، دانیال نبی به شوش مهاجرت می‌کند و در سن 83 سالگی فوت و جسدش را پس از مومیایی شدن در شرق رودخانه شاوور یا شاهپور دفن می‌کنند. مکان‌های دیگری نیز در عراق، ترکیه، مصر و سمرقند ادعای آرامگاه دانیال نبی را دارند.

در برخی نوشته‌ها آمده تیمور لنگ بقایای دانیال را از شوش به سمرقند برده است. در سمرقند مقبره‌ای وجود دارد به طول 18 متر که منسوب به دانیال نبی است. اما گفته می‌شود تنها یک پای وی در آنجا دفن و مابقی در شوش است. اما مقبره دانیال نبی در خوزستان و شهر شوش از سمت غربی آرامگاه با کاشی‌کاری‌های ایرانی، اسلامی که بر سر در آن نوشته شده، آستانه متبرکه حضرت دانیال نبی تزیین شده است. از سمت شرقی دو مناره به ارتفاع حدود 10 متر در دو طرف قرار دارد. تاریخی که بر روی مناره حک شده 1330 هجری قمری است با استادکاری حاج ملا حسین معمار باشی.

بنای آرامگاه دانیال نبی در سال 1249 خورشیدی به دستور روحانی شیعه جعفر شوشتری و به دست حاج ملاحسین معمار پس از سیل ویرانگر همان سال که باعث تخریب بنای قبلی شده بود، ساخته شد و ضریحی در مرکز آن قرار گرفت. گنبد آرامگاه دانیال نبی به صورت گنبد اورچین بنا شده است. اورچین از گنبدهای رک مخروطی است ولی روی آن پلکانی است و به این گنبد اورچین، پلکانی، مضرس، آناناسی گویند که در جنوب ایران فراوان دیده می شود. گنبد اورچین دانیال نبی دارای 25 طبقه مضرس و دو پوسته است.ساختمان و گنبد موزه آبادان از روی آرامگاه دانیال نبی کپی برداری شده است.

اميرالمؤمنين علي(ع) در مورد حضرت دانيال فرمودند: «من زار اخي دانيال کمن زارني؛ يعني هرکس برادرم دانيال را زيارت کند مرا زيارت کرده است.» اگر به شهر شوش و زيارت ايشان رفتيد مي‌توانيد اين حديث را روي کاشي‌هاي بالاي ضريح ببينيد.

عکس:ایکنا

کتاب «پل‌ها و سازه‌های آبی ایران» در سالروز ثبت‌جهانی سازه‌های آبی شوشتر رونمایی شد

سرپرست پایگاه میراث‌جهانی شوشتر گفت: جشن بزرگ مردمی سالروز ثبت‌جهانی سازه‌های آبی‌تاریخی شوشتر با اجرای برنامه‌های متنوع در میان استقبال گسترده و بی‌نظیر اقشار مختلف مردم برگزار شد.

به‌گزارش روابط‌عمومی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان، امین مهدوی‌کیا روز شنبه ۱۰ تیر ماه ۱۴۰۲ اظهار کرد: با فرارسیدن پنجم تیرماه سال‌روز ثبت نظام حلقه آبی‌تاریخی شوشتر به‌عنوان دهمین اثر ایران در فهرست میراث‌جهانی یونسکو، بر آن شدیم تا جشنی به همین مناسبت که یک مطالبه برای مردم این شهرستان است درخور و شخصیت آن‌ها برگزار کنیم.
سرپرست پایگاه میراث‌جهانی سازه‌های آبی‌تاریخی شوشتر افزود: از این‌رو با نزدیک شدن به این روز، جلسات متعددی با انجمن‌های دوستدار میراث‌فرهنگی، تشکل‌های مردم‌نهاد، ارگان‌های دولتی و خصوصی برگزار شد و در نهایت پس از تأیید جزئیات این مراسم توسط معاونت محترم سیاسی‌اجتماعی فرمانداری شهرستان این مهم صورت پذیرفت.

او بیان کرد: باتوجه به این‌که روز پنجم و هفتم تیرماه با شهادت امام محمدباقر(ع) و شهادت دکتر بهشتی و ۷۲ تن از یارانش مصادف شده بود، با برنامه‌ریزی‌های صورت‌گرفته و نظر همه همکاران، این جشن باشکوه مردمی در شامگاه هشتم تیرماه همزمان با عید سعید قربان باحضور امام‌جمعه شوشتر، نماینده مردم شهرستان‌های شوشتر و گتوند، مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان، سرپرست شهرداری، مدیریت دانشگاه آزاد اسلامی، اعضای شورای شهر و مدیران ادارات شهرستان و در میان استقبال گسترده و بی‌نظیر اقشار مختلف مردم در شهرستان شوشتر و در محل پارک داریون برگزار شد.

مهدوی‌کیا عنوان کرد: در این برنامه ضمن اهدای مدال افتخار، اجرای موسیقی‌های محلی شاد و شعر و نقالی‌خوانی، برای اولین بار لوح یادبودی با عنوان پدر میراث‌فرهنگی شوشتر، از سوی محمدحسین ارسطوزاده مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان خوزستان به استاد فرهیخته شیخ محمدعلی شرف‌الدین تقدیم شد و در ادامه این برنامه از کتاب «پل‌ها و سازه‌های آبی ایران» اثر پروفسور محمود گلابچی که درخصوص سازه‌های آبی شوشتر نگارش شده، به نمایندگی از او توسط مهندس تطهیری‌مقدم مدیرکل اسبق میراث‌فرهنگی استان، نیز رونمایی شد.

او بیان کرد: از همه بزرگواران در فرمانداری به‌ویژه معاون سیاسی‌اجتماعی آقای کجبافی، تیپ ۴۵ تکاور، شورای شهر، شهرداری شوشتر و ستاد مردمی برگزاری جشن و نیروهای خدوم و دلسوز پایگاه سازه‌های آبی تاریخی شوشتر که از ابتدا تا پایان برنامه هرلحظه پا به پای ما قدم برداشتند و با تلاش‌های بی‌شائبه خود یاریگر ما بوده‌اند کمال تشکر و قدردانی را دارم و همواره از درگاه ایزد منان برای‌شان توفیقات روزافزون و تندرستی و پایداری را خواهانم.

کتاب پل‌ها و سازه‌های آبی ایران که جلد اول آن به سازه های آبی استان خوزستان پرداخته است، شامل مباحث اساسی در فلسفه پیدایش آب، سازه‌های آبی و سیر تحول پل‌ها و سازه‌های آبی در طول تاریخ خوزستان است. این کتاب با هدف درک ویژگی‌ها، شناخت مبانی شکل‌گیری انواع روش ها و فراگیری اصول طراحی پل و سازه‌های آبی با نگاهی به معماری پل و تعامل میان معماری، تکنولوژی و زیبایی تدوین شده است و به کتاب مرجعی در زمینه پل و سازه‌های آبی تبدیل شده است.

بررسی پل ها فقط از نگاه توصیفی تاریخی انجام نشده بلکه علاوه بر نگاه تاریخی، به شناخت مبانی معماری و مهندسی حاکم بر طراحی و درک مفاهیم اصولی طراحی پرداخته شده و در راستای شناخت پل‌ها و سازه‌های آبی به ویژه دستاوردهای بی نظیر استان خوزستان به عنوان بخشی از تمدن شکوهمند ایران تدوین شده است.

این کتاب در هفت فصل جامع توسط پروفسور محمود گلابچی؛ چهره ماندگار جمهوری اسلامی ایران با همکاری مهندس معصومه حاجی‌زاده در انتشارات دانشگاه معماری و هنر پارس منتشر شده است

صید ماهی‌‌ روی «پل صَنگور»

پل صنگور، محل تلاقی دو شهرستان آبادان و خرمشهر است که مردمان اهل بوم منطقه از دیرباز برای صید انواع ماهی در کنار این پل به صیادی می‌پرداختند.

فرید حمودی

بازار نقره فروشان اهواز

اینجا بازار نقره فروشان اهواز است که به آن بازار شیطان هم می گویند. در این بازار انواع و اقسام نقره جات و همچنین اشیای عتیقه خرید و فروش می شود، از انگشتر، سنگ های قیمتی، تسبیح، ساعت و عینک گرفته تا لوازم و وسایل کار کرده و مستعملی که به هر دلیلی سر از این بازار درآورده است و باعث شده تا این بازار به نام بازار شیطان معروف شود.

نکته در خور ذکر این است که کسبه اصلی و همیشگی این بازار از اینکه نام بازار شیطان به آن اطلاق می شود شکایت و گلایه دارند و معتقدند چنین نامی با حرفه و پیشه آنان که مبتنی بر کسب رزق و روزی حلال است همخوانی ندارد.

عکس: علیرضا محمدی - ایسنا خوزستان

«سینما شیرینِ» آبادان

سینما شیرین در سال ۱۳۱۰ (دوره پهلوی اول) توسط یک تاجر هندی ساخته شد و تنها سینمای غیردولتی آن زمان و نخستین سینمای مجهز آبادان به شمار می‌رفت. این سینما که دوطبقه آن سرپوشیده بود، یک سالن نمایش تابستانی نیز داشت و پس از آنکه جنگ جهانی به پایان رسید دو طبقه دیگر نیز به آن اضافه و بر همین اساس به بزرگترین سینمای ایران تبدیل شد. این سینما که اکنون در فهرست آثار ملی ایران نیز به ثبت رسیده است، در تملک سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری است. این سینما مانند بسیاری دیگر از سینماهای آبادان پس از شروع جنگ ایران و عراق به تعطیلی کشیده شد و خسارت‌هایی نیز در اثر جنگ به آن وارد شد.

فرید حمودی/فارس

آرامگاه دعبل خزاعی

در شوش علاوه بر کاخ دیدنی آپادانا و آثار دوره هخامنشی، منطقه شکار ممنوع میشداغ در غرب رودخانه کرخه و.. ؛ می توان آثار مذهبی بی نظیری دید که در هیچ کجای ایران و حتی جهان به چشم نمی خورد.

آرامگاه «دعبل خزاعی» که می توان او را مشهورترین و پرآوازه ترین شاعر عصر رضوی نامید، در مرکز شهر شوش قرار گرفته است.

دعبل شاعر معروف شیعه و مداح اهل بیت(ع)،در زمان حکومت عباسیان و هم عصر امام رضا(ع) می زیست. این شاعر معروف عرب، زاده شهر کوفه مشهورترین شهر شیعی عصر ائمه است. در تاریخ آمده است او در محضر امام رضا(ع) شعرش(قصیده معروف به مدارس آیات) را قرائت کرد به نیمه های قصیده بلندش که رسید اشک امام جاری شد امام به ناگاه دو بیت بر اشعار دعبل افزود و اینطور خواند: «و قبر بطوس یالها من مصیبه الحت علی الاحشاء بالزفرات»(و در شهر طوس قبه ای خواهد بود و مصیبت صاحب آن قبر آتش آه و حسرت را بر دل ها می افروزد). «الی الحشر یبعث الله قائماً یفرج عنا الهم والکربات»(آتش این مصیبت ها تا روز قیامت در دل ماست تا روزی که خداوند متعال قائم آل محمد(ص) را ظاهر سازد و ظهورش این هم و غم را زایل سازد).

در این لحظه دعبل از امام پرسید: این قبری که فرمودید در طوس است قبر کیست؟ امام رضا(ع) فرمودند: «ای دعبل این قبر من است».

در طول تاریخ اسلام هیچ شاعری این افتخار نصیبش نشده بود که یکی از ائمه بیت شعری به اشعار او اضافه کنند مگر دعبل خزاعی.

آنگاه دعبل قصیده اش را ادامه داد تا که تمام شد. در پایان قصیده سرایی دعبل؛ امام رضا (ع) پیراهن خویش را به عنوان صله به او بخشیدند.

نقل است: دعبل پس از اینکه از مشهد به طرف قم و از آنجا قصد حرکت به عراق را داشت در حوالی شوش به شهادت رسید و در این شهر کنار امامزاده عبدالله ابن علی علیه السلام دفن شد.

چرا گل نرگس برای ایرانی‌ها این‌قدر محبوب است؟

نرگس که به عطر دل‌انگیز خود معروف است، یکی از محبوب‌ترین گل‌ها برای مردم ایران به شمار می‌رود. محبوبیت گل نرگس در ایران قدمتی دیرینه دارد؛ آنچنان که در آثار شعرای قرن‌های گذشته هم حضور پررنگی داشته است.

گل نرگس یا daffodil یک گل از نوع پیازدار است که معمولا از آذرماه تا اردیبهشت ماه در ایران به گل می‌نشیند. این گل از خانواده آماریلیس یا مارچوبه‌ای‌ها است و از جمله گل‌هایی است که به مقاومت در فصل سرما معروف هستند. برگ‌ها و پیاز این گیاه خوشبو خوردنی نیستند. زیرا در خود آلکالوئیدهای سمی دارند که در صورت خورده شدن می‌تواند فرد را دچار مسمومیت کند. بهترین زمان برای کاشتن پیاز این گل محبوب، مردادماه است. در این زمان نرگس تا آغاز سرمای هوا و روزهای آذرماه فرصت دارد خوب رشد کند و در ماه پایانی پاییز گل‌هایش را به باغچه ما پیشکش کند.

این گل بدلیل زیبایی و عطر خوشش از قدیم جایگاه ویژه‌ای در بین ایرانیان داشته است و از جمله گل‌های محبوب آن‌ها به‌شمار می‌رود. علاقه اغلب ایرانی‌ها به گل نرگس بهانه‌ای شد تا به بررسی جایگاه آن در زندگی و فرهنگ خود بپردازیم.

محبوب ایرانی‌ها

نرگس گلی خوشبو و زیباست که تقریبا در همه ایران در دسترس است. از معدود گل‌هایی است که به هوای سرد مقاوم است، به آب فراوانی احتیاج ندارد و در کل به شرایط اقلیمی ایران سازگار است. این گل که از طریق پیاز تکثیر می‌شود، با اندکی نگهداری به گل می‌نشیند و هر پیاز آن می‌تواند تا چند سال گل بدهد. قیمت چندان گرانی هم ندارد و انتخاب اول اغلب مردم برای خوشبو و مطبوع کردن خانه یا اتاقشان است.

شهرهایی در ایران هستند که گل نرگس معروف‌تری دارند. نرگس شیراز بخاطر تصویرسازی‌های شاعران شیراز، مخصوصا حافظ سر زبان‌ها افتاده و معروف شده است. شهر بهبهان در استان خوزستان و خوسف در استان خراسان جنوبی نیز از دیگر مهدهای پرورش این گل هستند.

نگاه فرهنگی که ایرانیان از گذشته تا کنون به واسطه شعرا و ادبیان خود به این گل داشته‌اند، نگاه دینی که این گل را به نمادی برای امام زمان (عج) تشبیه می‌کند، ظرافت و زیبایی خاص نرگس، رنگ‌های روشن و عطر مدهوش‌کننده‌اش همگی دلایلی هستند که باعث شده این گل برای ایرانی‌ها محبوب باشد.

گزارش کامل در ادامه مطلب