خوزتوریسم

کاروانسرای افضل شوشتر در مسیر ثبت جهانی

اهواز - ایرنا - رییس اداره میراث فرهنگی،صنایع دستی و گردشگری شوشتر گفت: کاروانسرای افضل یکی از آثار تاریخی و ثبت ملی این شهرستان در مسیر ثبت در فهرست میراث جهانی سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد (یونسکو) قرار گرفته است.

علی محمد چهارمحالی روز یکشنبه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا بیان کرد : این اثر از بناهای ارزشمند به جا مانده از دوره قاجار است که همنشینی با محله دلدل در بافت کهن و پیکره‌ای از بازار و خیابان تاریخی سپه آن را از موقعیت منحصر به فردی برخوردار کرده است.

وی افزود: کاروانسرای افضل به منظور بارانداز بعضی محصولات تجاری در دوره قاجار راه‌اندازی شده و در دوره‌هایی نیز به عنوان محل ثبیت (سیلو) شوشتر به کار خود ادامه داده است.

رییس اداره میراث فرهنگی شوشتر گفت ادامه داد: معمار این بنا حاج جعفر معمار، از معماران بزرگ و نامی همان دوره بوده که چندین سازه را در شوشتر همچون خانه مستوفی، بعضی از املاک افضل، و بخش هایی از قلعه تاریخی سلاسل را بنا کرده است.

وی گفت: به دلیل اینکه در استان خوزستان تعداد کاروانسراها محدود می‌باشد، کاروانسرای افضل با زیبایی‌های چشم نوازش مورد تایید وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری قرار گرفته و پرونده آن پارسال تهیه و به وزارتخانه متبوع ارسال شد.

رییس اداره میراث فرهنگی،صنایع دستی و گردشگری شوشتر افزود : در ادامه اقداماتی که از قبل صورت گرفته، مکاتبه و پیگیری ادامه داشته و مقرر شده کارشناسان وزارتخانه در ابتدا و پس از آن کارشناسان یونسکو برای بررسی و امکان ثبت این کاروانسرا به شوشتر سفر کنند.

شوشتر با بیش از ۱۰۰ بنای آبی تاریخی متعلق به دوران مختلف از شهرهای کهن ایران است و شاهکارهای مهندسی آب در این شهرستان، شوشتر را به عنوان موزه مهندسی آب در جهان تبدیل کرده است. آثار باستانی این سازه های آبی ،با عنوان "نظام آبی تاریخی شوشتر" به صورت یکجا به عنوان دهمین اثر ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو با شماره ۱۳۱۵ به ثبت رسید. 

شهرستان شوشتر در شمال خوزستان دارای حدود ۳۵۰ اثر ثبت ملی و ۱۳ سند تاریخی در فهرست میراث فرهنگی است.

.
#دیبای_شوشتر احیا می‌شود

دیبا پارچه‌ای با قدمت هزاران ساله در شهرستان #شوشتر، پس از مدت‌ها فراموشی به دست آقای قاسم علیپور هنرمند جوان، احیا خواهد شد.

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما مرکز خوزستان ، فرآیند تولید پارچه‌ی #پرند یا #دیبای شوشتر به همت یکی از دوست داران این هنر، کشف شد و قرار است او این #صنعت دیرین را احیا کند.

خاستگاه #پارچه_دیبا، شهرستان شوشتر است و تا ۳ قرن پیش، تولیدآن توسط هنرمندان این شهرستان انجام می‌شد.

گفته می‌شود؛ بعد‌ها پارچه دیبا، جهت تزئین #خانه_کعبه، به کشور #عربستان برده شده و این صنعت درآن کشور رواج پیدا کرد، اما به مرور زمان در عربستان هم از رونق افتاد و دیبا به فراموشی سپرده شد.
رئیس اداره #میراث_فرهنگی؛ #صنایع_دستی و #گردشگری شوشتر می‌گوید: دیبا، پارچه‌ای ست که از الیاف موجود درگیاه #قَلپ_لَپ، تولید می‌شود.
وی شیوع بیماری #طاعون و درگذشت بسیاری از هنرمندان بر اثر این بیماری را یکی از عاملان اصلی منسوخ شدن هنر پرند یا دیبا عنوان کرد.
حالا جوان خوش ذوق #شوشتری، قرار است با احیای دیبا و بازگشت این هنر اصیل به جمع دیگر هنر‌های کهن شهر شوشتر، رونق دیبا را به ارمغان بیاورد.
ﺩﯾﺒﺎ ﻣﻮﺭﺩ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﭘﻮﺷﺶ ﺳﺮ , ﺷﺎﻝ ﺩﻭﺭ ﮐﻤﺮ ﻭ ﻗﺒﺎ , ﻋﺒﺎ , ﺷﺎﻫﺎﻥ ﻭ ﻣﻠﻮﮐﺎﻥ ﺑﻮﺩ . ﺩﺭ ﺩﻭﺭﻩ ﺍﯼ ﺍﯾﻦ ﭘﺎﺭﭼﻪ ﺭﺍ ﺍﺯ ﺷﻮﺷﺘﺮ ﺟﻬﺖ ﭘﻮﺷﺶ ﺧﺎﻧﻪ ﺧﺪﺍ ﺑﻪ ﻣﮑﻪ ﻣﯽ ﺑﺮﺩﻧﺪ ﺩﺭ ﭼﻨﺪ ﺳﻮﺭﻩ ﺍﺯ #ﻗﺮﺁﻥ_ﮐﺮﯾﻢ ﺍﺯ ﺍﯾﻦ ﭘﺎﺭﭼﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﭘﻮﺷﺶ ﻭ ﻣﺘﮑﺎ ﺩﺭ ﺑﻬﺸﺖ ﺑﺮﺍﯼ ﺻﺎﻟﺤﺎﻥ ﯾﺎﺩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .
دیبا در کنار پرند پارچه‌ای که خاستگاه آن شوشتربوده است و تا سه قرن پیش در شهر شوشتر تولید می شده است این پارچه که از بافت خیلی نازکی برخوردار بوده و گاهی نیز با الیافی از طلا برای دوخت لباس پادشاهان و تزئین خانه کعبه بکار می رفته است. این پارچه از تارهای قاصدکهای گیاهی به نام قلپ لپ است که در اطراف شهرهای خوزستان اندک بوته‌هایی از آنها یافت می‌شود.
این پارچه تا ۳۰۰ سال پیش درشوشتر تولید می شده و بعدها این صنعت با توجه به نیاز کشور عربستان جهت تزئین خانه خدا به آن کشور برده شده و در آن کشور به تولید خود ادامه داده است و به مرور زمان این صنعت نیز به فراموشی سپرده شده است

به گفته علی محمد چهارمحالی، جنس پارچه لباس پادشاهان و اعیان در زمان‌های گذشته، از دیبا بود و تا سال ۱۲۴۷ قمری در زمان فتحعلی شاه قاجار نیز، این هنر، درشهرستان شوشتر رایج بود

گفتنی ست، با پیگیری‌های صورت گرفته توسط اداره میراث فرهنگی، صنعتی و گردشگری شهرستان شوشتر، قرار است برای ثبت ملی شدن این #میراث_مملوس تلاش شود

گزارش:ایمان صادقی حسنوند

برای دیدن گزارش روی تصویر زیر کلیک کنید

مردم‌نگاری محوطه آسیاب‌ها و آبشارهای شوشتر

پژوهش مردم‌نگاری محوطه آسیاب‌ها و آبشارهای شوشتر، برای نخستین بار توسط پایگاه میراث‌جهانی سازه‌های آبی ـ تاریخی این شهرستان انجام شد.

به گزارش روابط‌عمومی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان، مدیر پایگاه میراث‌جهانی سازه‌های آبی ـ تاریخی شوشتر دوشنبه هشتم شهریورماه ۱۴۰۰ با اعلام این خبر گفت: «این پروژه که حاصل ساعت‌ها کار میدانی، مصاحبه، عکس‌برداری و پژوهش است، مردم‌شناسی محوطه آسیاب‌ها و آبشارها را به ثبت رسانده است.»
 
محمدرضا بهادری ادامه داد: «در این مستندنگاری با لووینه‌های (آسیابانان) قدیمی یا فرزندان آن‌ها و مطلعین بومی، مصاحبه‌های حضوری در محوطه انجام، و از اطلاعات آن‌ها بهره گرفته شده است.»
 
او تصریح کرد: «همچنین در این مصاحبه‌ها سعی شده تا حتی‌الإمکان از نام‌های خاصِ برخی از آسیاب‌ها و مکان‌ها، بدون تغییر استفاده تا ارزش‌های اصیل فرهنگی و گویش بومی به بهترین شکل حفظ شود.»
 
مدیر پایگاه میراث‌جهانی سازه‌های آبی ـ تاریخی شوشتر توضیح داد: «این نام‌ها، مانند پدیده‌های فرهنگی دیگر، در گذر زمان دستخوش تغییراتی بوده‌اند؛ بنابراین تلاش شده با مصاحبه‌های متعدد، این مشکلات به حداقل رسانده و دقیق‌ترین شکل آن برای انتشار آماده و به مخاطب منتقل شود.»
 
او ابراز امیدواری کرد مجموعه پایگاه میراث‌جهانی سازه‌های آبی ـ تاریخی شوشتر بتواند گامی دیگر در راستای شناساندن هرچه بهتر میراثِ کهن شهر شوشتر بردارد.»
 
مردم‌نگاری، مطالعه توصیفی یک جامعه انسانی یا روند انجام چنین مطالعاتی است که این مطالعات شامل بررسی افرادی در یک موقعیت اجتماعی خاص است. مردم‌نگاری معاصر تقریباً کاملاً براساس کار میدانی استوار و متکی به مشاهدات است؛ بنابراین مستلزم آشنایی پژوهشگر در فرهنگ و زندگی روزمره افرادی است که موضوع مطالعه او هستند.

شگفتی رسانه‌های خارجی از عظمت راه‌آهن سراسری ایران

خبرگزاری سی‌ان‌ان امریکا طی گزارشی راه‌آهن سراسری ایران را که به تازگی در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار گرفته است، یکی از شگفتی‌های مهندسی قرن بیستم خواند.

به‌گزارش خبرگزاری صدا و سیما به نقل از روابط عمومی وزارت میراث فرهنگی؛ در گزارش سی‌ان‌ان در مورد راه‌آهن سراسری ایران آمده است: «این خط آهن ۱۳۹۴ کیلومتری که دریای خزر را به خلیج فارس متصب می‌کند و یک طرح راهبردی مهم در زمینه ریلی به شمار می‌رود، بعد از ۱۱ سال کار سخت و دشوار در سال ۱۹۳۸ افتتاح شد.»

در این گزارش که در اکثر خبرگزاری‌های مرتبط با گردشگری و سفر بازنشر شده است، به راه‌آهن سراسری ایران با عنوان «یکی از بزرگ‌ترین شگفتی‌های مهندسی قرن بیستم» اشاره شده است. ۲۲۴ تونل به طول ۷۶ کیلومتر، ۱۷۴ پل بزرگ و ۱۸۶ پل کوچک، این راه‌آهن را از روی دره‌های عمیق و رودخانه‌ها عبور می‌دهد و به قللی با ارتفاع ۲۱۳۴ متر می‌رساند. تونل‌های مارپیچی و عبور از روی دره‌های عریض یکی از تکنیک‌های هوشمندانه سازندگان این خط آهن برای عبور از کوه‌های صعب‌العبور بوده است.

برای تکمیل این خط‌آهن، چالش‌های مهندسی و زمین‌شناختی متعددی بر سر راه سازندگان بوده است. برای مثال، برخی تونل‌ها به دلیل وجود نمک و سنگ گچ غیرقابل استفاده بوده‌اند و باید مسیر جدیدی برای عبور خط‌آهن پیدا می‌شد. یا مثلا در یکی از تونل‌ها، مهندس‌ها به یک حفره در دل کوه برخوردند که آن را با ساختن یک پل در دل تونل حل کردند. کمبود مصالح مناسب در برخی مناطق هم یکی دیگر از مشکلات و دشواری‌های ساخت راه‌آهن سراسری ایران بوده است.

این گزارش در ادامه به مناظر طبیعی و آثار باستانی موجود در مسیر خط‌آهن سراسری ایران پرداخته است. در این بخش به مناظر دیدنی پل سفید، پل ورسک و سه خط طلا بر فراز کوه اشاره می‌کند. «جاذبه‌های بیشتری در مسیر جنوب-غرب تهران وجود دارد: عبور از دشت قم، صعود در منطقه مرکز هسته‌ای اراک و رسیدن به اوج در نورآباد.»

همچنین اشاره‌ای به مسیر درود و اندیمشک و شهر باستانی شوش شده است که میزبان دو اثر ثبت جهانی دیگر، سازه‌های آبی شوشتر و چغازنبیل است.

خبرگزاری سی‌ان‌ان راه‌آهن سراسری ایران را نمادی از مدرنیزه شدن ایران و جامعه ایرانی می‌داند. هزینه ساخت مسیر شمال به جنوب چیزی حدود ۴۰ میلیون دلار (معادل با ۲.۷ میلیارد دلار با ارقام امروز) بوده است که بار سنگینی بر دوش جامعه درحال‌توسعه آن زمان به شمار می‌رفته است.

در این گزارش در مورد آینده راه‌آهن سراسری ایران آمده است: «امروزه، به رغم تحریم‌های اقتصادی، ایران در حال سرمایه‌گذاری روی شبکه ریلی خود است. در هفت سال گذشته، تقریبا ۱۱۰۰ کیلومتر ریل جدید به این شبکه اضافه شده است تا مراکز استان را به تهران متصل کند.» همچنین اشاره‌هایی به همکاری چین با ایران در زمینه توسعه زیرساخت‌ها برای «ابتکار جاده ابریشم» شده است و اینکه ایران چطور در حال همکاری‌های بین‌المللی بال ترکمنستان، افغانستان، قزاقستان، قرقیزستان، ازبکستان، آذربایجان، روسیه و گرجستان و ترکمنستان است.

در انتهای گزارش می‌خوانیم: «ثبت راه‌آهن سراسری ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو یک عنوان بسیار متعالی و رشک‌برانگیز است که جایگاه هر سایتی را در نقشه گردشگری جهانی محکم می‌کند. این اتفاق می‌تواند به افزایش بودجه‌های نگهداری و کار‌های بازسازی هر اثری منتهی شود و در‌ها را برای ارائه مشاوره‌های متخصصان و مطالعات مختلف باز کند و در نهایت به افزایش بازدید و ورود گردشگر داخلی و خارجی ختم شود. البته این افزایش ورودی گردشگران می‌تواند یک شمشیر دولبه باشد و به اُورتوریسم (ورود بیش از حد گردشگران به یک مقصد گردشگری) منتهی شود و جایگاه سایت در فهرست یونسکو را در معرض خطر قرار دهد.»

این راه‌آهن شگفت‌انگیز می‌تواند سفری فراموش‌ناشدنی در سراسر یک کشور را به شما ارائه دهد که بسیاری از گردشگردان فرصت تجربه کردنش به شیوه‌های دیگر را ندارند.

نخستین جشنواره ملی دوسالانه ایران‌بانان برگزیدگان خود را شناخت

در مراسم اختتامیه نخستین جشنواره ملی دوسالانه ایران‌بانان ضمن اعلام برگزیدگان از دو مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان‌های یزد و همدان به پاس بیشترین همکاری با تشکل‌ها تقدیر شد.

به گزارش خبرنگار میراث‌آریا، اختتامیه نخستین جشنواره ملی دوسالانه ایران‌بانان به‌همت شرکت مادرتخصصی توسعه ایرانگردی و جهانگردی، با حضور حسین اله‌بداشتی مدیر کل دفتر امور مجامع و تشکل‌های مردم‌نهاد وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی و داوران این جشنواره، امروز چهارشنبه ۲۰ مرداد ماه ۱۴۰۰ در سالن فجر وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی برگزار شد. همچنین مخاطبان به‌صورت آنلاین این مراسم را همراهی کردند.

مدیرکل دفتر امور مجامع و تشکل‌های مردم‌نهاد وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی با عرض تسلیت به‌مناسبت ایام سوگواری حضرت اباعبدالله حسین درباره هدف برگزاری این جشنواره بیان کرد: «با شروع مجدد فعالیت‌های دفتر، پیشنهاد ارزیابی عملکرد تشکل‌ها در حوزه‌های تخصصی میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی مطرح و با رویکرد حمایت و تقدیر از تشکل‌های فعال برگزاری این جشنواره برنامه‌ریزی شد.»

او برگزاری کارگره‌های توانمندسازی را از برنامه‌های ۱۴۰۰ این دفتر اعلام و برای شرکت در سوگواره عکاسی ایام محرم از علاقه‌مندان دعوت کرد.

مدیرکل دفتر امور مجامع و تشکل‌های مردم‌نهاد وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی برگزاری این جشنواره را پل ارتباطی برای همکاری بین وزارتخانه و تشکل‌ها عنوان و ابراز امیدواری کرد با پایان کرونا فعالیت تشکل‌ها رونق بگیرد و قدم‌های خوبی در حوزه میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی برداشته شود.

در ادامه احمد طباطبایی رئیس کمیته ملی موزه‌های ایران به بهانه آغاز قرن جدید به بررسی تاریخچه فعالیت انجمن‌ها و سمن‌ها در ایران پرداخت.

او با اشاره به اینکه موضوع سمن در ایران بین دو دوره ۱۳۰۰ تا ۱۳۲۵ و بعد از آن تا کنون تقسیم می‌شود، افزود: «در دوره اول و با انقلاب مشروطه تغییر و تحول فرهنگی و اجتماعی در ایران به وجود آمد و تجار صاحب نماینده در مجلس آن دوران شدند. همچنین در این دوران بسیاری از گروه‌ها دارای حقوق مدنی و قانونی شدند و با اهمیت پیدا کردن حوزه آموزش مدرسه‌سازی گسترده در سراسر کشور انجام و اداره آن‌ها به افراد غیر حکومتی واگذار شد.»

او همچنین انجمن آثار ملی را از مهم‌ترین سمن‌های حوزه میراث‌فرهنگی در گذشته عنوان کرد که البته در ادامه به بخش دولتی واگذار شد.

احمدی رصد کردن موضوع انتخابی، غیرسیاسی و غیرانتفاعی بودن را از مهم‌ترین ویژگی‌های یک انجمن و سمن موثر دانست و نقش آگاهی‌بخشی را برای آن بسیار با اهمیت عنوان کرد.

در ادامه مراسم پس از پخش کلیپی از جلسات داوری برای حاضران در جلسه و افرادی که به صورت آنلاین با مراسم همراه بودند، بیانیه این هیئت متشکل از علیرضا قلی‌نژاد پیربازاری، احمد بیرانوند، رضا ملاحسینی، آزاده عابدین‌زاده، حسن میرزایی، ابوالفضل میرقاسمی، حسام نراق، نگار نادری‌پور، علی فعله‌گری توسط قلی‌نژاد قرائت و برگزیدگان تشکل‌های برتر به شرح زیر اعلام شد:

تشکل‌های برگزیده در حوزه‌های سه‌گانه:

انجمن زیگورات شوش استان خوزستان
انجمن دوستداران و حافظان میراث‌فرهنگی گلپایگان استان اصفهان
انجمن دوستداران و پژوهشگران توسعه گردشگری دزفول (دژ پارس) استان خوزستان

تشکل‌های برتر:

تشکل‌های برتر در حوزه بحران: انجمن دوستداران میراث‌فرهنگی تیران و کرون استان اصفهان
تشکل برتر در حوزه مناطق روستایی و کم‌برخوردار: انجمن آیین کیش تالش استان گیلان
تشکل برتر در حوزه صنایع‌دستی: انجمن جمعیت همیاران سبز استان گیلان
همچنین از مطصفی فاطمی مدیر کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان یزد و علی مالمیر مدیر کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان همدان به پاس بهترین همکاری و همراهی با تشکل‌ها تقدیر شد.

بندانی از استان گلستان و تلقند از استان بوشهر دو کارشناسی بودند که به‌دلیل بیشترین همکاری با تشکل‌ها توسط هیئت داوران انتخاب و معرفی شدند.

در ادامه به احترام و بزرگداشت مرحوم مهدی بامداد از فعالان حوزه‌های مردم‌نهاد لوح تقدیری به دختر این بزرگوار تقدیم شد.

تدوین فوری برنامه ملی و جامع به منظور مدیریت احیای صنعت  گردشگری 

زیبا راکی فعال گردشگری و رئیس انجمن  سفیران گردشگری خوزستان در دیدار با دکتر سیدکریم حسینی ، نماینده مردم شریف اهواز ، باوی ،حمیدیه و  کارون،ضمن  ابراز نگرانی از تاثیرگذاری ویروس کرونا  در شرایط فعلی بر صنعت گردشگری و با درخواست  تاکید نمایندگان به دولت  بر تدوین فوری برنامه ملی و جامع به منظور مدیریت احیای  صنعت گردشگری، گزارش کامل مطالعات  خود را از وضعیت بنگاه ها و موسسات گردشگری خوزستان به عنوان ذی نفعان  صنعت گردشگری که از زمان شیوع  ویروس کرونا تاکنون متحمل  ضرر و زیان اقتصادی فراوان شده اند  را ارائه نمود

گزارش کامل در ادامه نوشته 

مدیرکل دفتر ثبت‌ آثار، حفظ و احیای میراث معنوی و طبیعی کشور

خوزستان در پرونده ثبت‌جهانی ایذه در یونسکو شانس بالایی دارد

مدیرکل دفتر ثبت آثار، حفظ و احیای میراث معنوی و طبیعی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی معتقد است باتوجه به قرارگیری آثار ایذه از سال ۲۰۰۷ در لیست موقت یونسکو، این شهر از شانس بالایی برای ثبت‌جهانی شدن برخوردار است.

مصطفی پورعلی در گفت‌وگو با خبرنگار روابط‌عمومی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان پیرامون پرونده ثبت‌جهانی ایذه در یونسکو اظهار کرد: «باتوجه به قابلیت‌های ویژه استان خوزستان در موضوع مناطق دارای ارزش بالای تاریخی، شهرستان ایذه از جمله مناطقی است که با داشتن آثار متعدد، این قابلیت را دارد تا در قالب منظر فرهنگی ـ باستانی، ارزیابی جهانی شود.»
 
مدیرکل دفتر ثبت‌ آثار، حفظ و احیای میراث معنوی و طبیعی کشور ادامه داد: «پیشنهاد ما این است که پرونده ثبت‌جهانی این شهر، ارزیابی دوباره و مانع‌زدایی شود تا با نهائی شدن این روند، استان خوزستان در موضوع ثبت‌جهانی یکبار دیگر از شانس‌های تصاحب این عنوان قرار گیرد و به شخصه معتقد هستم که این پرونده باید یکی از اولویت‌های کشور قرار بگیرد.»
 
او با تأکید بر ایجاد شرایط لازم در استان برای سرعت‌بخشی در مانع‌زدایی‌های موجود در پرونده ثبت‌جهانی ایذه گفت: «نیاز است که استان خوزستان با توان بیشتر در رفع موانع این پرونده وارد عمل شود و در هماهنگی‌های لازم در سطح مدیریت استان و اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی با ادارات و ارگان‌ها و نیز موانع پیش رویِ درون‌شهری ایذه جدیت بیشتری به خرج داده شود.»
 
پورعلی افزود: «اعتقاد ما بر این است که آثار ایذه به لحاظ ارزش‌های برجسته، فاکتورهای میراث‌جهانی را دارند و با وجودی که آثار این شهرستان از سال ۲۰۰۷ در لیست موقت یونسکو قرار گرفته‌اند، به لحاظ زمانی استان خوزستان سه سال جلو است و در این پرونده دست بالا را دارد.»
 
او خاطرنشان کرد: «چنانچه ارگان‌ها و انجمن‌های درگیر در پرونده ثبت‌جهانی ایذه بتوانند در بحث تملک  و آزادسازی اراضی دارای معارض تسهیل‌گری کنند، شرایط برای خوزستان مهیا است تا اثر چهارم این استان نیز به ثبت‌جهانی برسد و نیاز است در این‌باره با درخواست اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان جلسه‌ای پیرامون این پرونده در تهران داشته باشیم.»
 
سیدحکمت‌اله موسوی مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان نیز در این‌باره بیان کرد: «یکی از مهم‌ترین اقداماتی که مجموعه ما باید در خصوص سرعت‌بخشی به روند پرونده ثبت‌جهانی ایذه انجام می‌داد، موضوع تعیین حریم و عرصه‌ای بود که به سرانجام رسید و تلاش ما در مجموعه اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی درحال حاضر، رفع نواقص و موانعی است که باعث افزایش شانس استان در پرونده ثبت‌جهانی ایذه می‌شود.»

نقش خوزستان در ثبت جهانی «راه آهن سراسری» ممتاز بود

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان گفت: نقش خوزستان برای ثبت جهانی راه آهن سراسری ایران به لحاظ قدمت ورود مدرنیته ممتاز وخاص بود.

به گزارش گروه استان‌های باشگاه خبرنگاران جوان از اهواز، راه‌آهن شمال ـ جنوب موسوم به راه‌آهن سراسری ایران به دلیل دارا بودن ارزش‌های خارق العاده بشری، به عنوان اولین میراث صنعتی ایران در فهرست آثار جهانی ثبت شد؛ طولانی‌ترین راه‌آهن ثبت جهانی شده تاکنون به طول یکهزار و ۲۰۰ کیلومتر که ۲۷۰ کیلومتر از این مسیر در خاک استان خوزستان واقع شده است.

راه‌آهن سراسری ایران، نمونه بارزی از گونه‌ای منحصر به فرد در معماری یا فن‌آوری است که نشان دهنده مرحله مهمی در تاریخ بشری است. حضور را‌ه آهن و صنعت ریلی در استان خوزستان از همان آغاز باعث شکوفایی و رونق اقتصادی ـ اجتماعی بسیاری شد و این اثر ۲۵مین اثر ثبت جهانی شده ایران تاکنون است.

در همین خصوص سید حکمت اله موسوی مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان، روز چهارشنبه ششم مردادماه ۱۴۰۰ ضمن تبریک به ملت ایران و مردم استان خوزستان به مناسبت ثبت جهانی راه‌آهن ایران در فهرست آثار جهانی گفت: پرونده ثبت جهانی راه‌آهن سراسری ایران به صورت زنجیره‌ای تشکیل شد و ۷ استان همزمان در به ثمر نشستن این مهم مؤثر بودند، اما نقش استان خوزستان به لحاظ قدمت ورود مدرنیته و نقش ژئوپلوتیک آن در مناسبات اقتصادی، سیاسی، تجاری و جغرافیایی ممتاز و خاص بوده است.

او افزود: این اتفاق میمون، نتیجه مشارکت راه‌آهن سراسری ایران و تلاش‌های فرهنگی محمدحسن طالبیان معاون میراث فرهنگی کشور، مصطفی پورعلی مدیرکل دفتر ثبت آثار و حفظ و احیاء میراث معنوی و طبیعی و دیگر همکاران ما در حوزه ثبت آثار وزارت و اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان است.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان ادامه داد: قدمت راه‌آهن در مسجدسلیمان به عنوان نخستین شرکت شهر صنعتی خاورمیانه و نقش بنادر تجاری همچون خرمشهر و آبادان در حمل و نقل‌های تجاری و چرخه واردات و صادرات، نشان از نقش پررنگ استان خوزستان در این میراث جهانی دارد.

موسوی با تأکید بر نقش و پایگاه اندیمشک به عنوان درگاه ورودی شبکه ریلی مرکزی به استان خوزستان از دیرباز بیان کرد: میراث فرهنگی خوزستان از سال‌ها قبل با شناسایی و ثبت آثار صنعتی خاصه حوزه ارتباطات ریلی اعم از مستحدثات، ایستگاه‌ها، ابنیه، پل‌ها و مشارکت در پرونده زنجیره‌ای راه‌آهن سراسری ایران، سهم فزآینده، ممتاز و قابل توجهی ایفا کرده است.

این مقام مسئول در پایان با بیان این که با تقویت محور‌های گردشگری صنعتی استان خوزستان، به‌ویژه گردشگری ریلی، از سال‌های قبل تور‌های گردشگری محور‌های تاریحیِ حرکت لوکومتیو‌ها برگزار شده است، ابراز امیدواری کرد این استان با مشارکت در ایجاد موزه راه‌آهن، نقش پررنگ‌تری در این حوزه ایفا کند.

چهارم مردادماه ۱۴۰۰ در چهل و چهارمین اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو که پس از یک سال وقفه به دلیل همه‌گیری کرونا در جهان به میزبانی چین، برگزار شد، پرونده خط راه‌آهن سراسری ایران برای قرار گرفتن در فهرست میراث بشری بررسی و تصویب شد.

ویدئو / ۱۴۰۰ کیلومتر از راه‌آهن ایران، جهانی شد

«راه‌آهن ایران» در چهل و چهارمین اجلاس یونسکو که به صورت مجازی در چین در حال برگزاری است، به عنوان بیست و پنجمین اثر جهانی شده ایران در فهرست یونسکو به ثبت رسید. بهره‌برداری کامل از راه‌آهن سراسری ایران، در سال ۱۳۱۴ آغاز شد و علی منصور، وزیر راه و شهرسازی وقت، در مرداد ۱۳۱۴ لایحه‌ای برای تشکیل مؤسسه راه‌آهن دولتی کشور به تصویب مجلس شورای ملی رساند تا از اول مهر ۱۳۱۴ «نگاهداری و به‌کارانداختن همه اموال و اثاثیه و ابنیه و وسایل نقلیه و ساختمان‌های فنی متعلق به خطوط آهن و کشتیرانی دریاچه ارومیه» را به‌عهده بگیرد.

برای ثبت جهانی مسیر راه‌آهن سراسری شمال - جنوب ایران در یونسکو، آن به هشت ناحیه با خصوصیات مشترک اقلیمی تقسیم شد و ۸۹ ایستگاه منتخب نیز بدلیل اهمیت ارزش‌های تاریخی و کارکردی مطالعه و مستندنگاری شد. این مسیر از بندر ترکمن در شمالی‌ترین نقطه آن آغاز و به بندر امام‌خمینی در جنوبی‌ترین نقطه منتهی می‌شود و در میانه راه از ایستگاه‌های مهمی همچون قائمشهر، گدوک، گرمسار، تهران، اراک، دورود، شهبازان و اندیمشک عبور می‌کند.

تدوینگر: آرام توکلی / گوینده: حسین هرمزی / خبرنگار : سمیه ایمانیان

برای تماشای فیلم روی تصویر زیر کلیک کنید

راه‌آهن سراسری ایران ثبت جهانی شد

در چهل‌وجهارمین نشست کمیته میراث جهانی یونسکو پرونده راه‌آهن سراسری ایران پس از بحثی طولانی بین موافقان و مخالفان ثبت جهانی شد.

به‌گزارش خبرنگار میراث‌آریا، جهل‌وچهارمین اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو که پس از یک سال وقفه به‌دلیل همه‌گیری کرونا در جهان این‌بار به میزبانی چین، (کشوری که نخستین نشانه‌های انتشار ویروس کرونا در جهان از آن سربرآورد) در حال برگزاری است در جلسه عصر امروز پرونده خط راه‌آهن سراسری ایران را برای قرار گرفتن در فهرست میراث بشری بررسی و تصویب کرد.

تدوین پرونده ثبت جهانی مسیر راه‌آهن شمال و جنوب ایران در سال ۹۷ آغاز شد. ساخت مسیر راه‌آهن سراسری ایران از بندر ترکمن در شمال کشور آغاز شد و به بندر امام‌خمینی در جنوب کشور منتهی شد. آغاز احداث راه‌آهن ایران در سال ۱۳۰۵ شمسی به تصویب رسید و یک‌سال بعد از آن بود که مهندسان ایرانی، آلمانی و آمریکایی احداث این مسیر ۱۳۹۴ کیلومتری را آغاز کردند. مسیر راه‌آهن سراسری ایران نه‌تنها از حیث تکنیک و کیفیت ساخت، بلکه از بعد گردشگری و برخورداری از مناظر و جاذبه‌های طبیعی ویژه در جهان حائز اهمیت است.

اگرچه پیشینه احداث و بهره‌برداری موفق نخستین راه‌آهن در ایران به دوره قاجار و سال ۱۲۲۷ خورشیدی (۱۸۴۸ میلادی) از رشت به بندر پیربازار و بندر انزلی بازمی‌گردد که بقایای آن همچنان در مسیر رشت به پیربازار با یک لوکوموتیو بخار در محوطه اداره کل بنادر استان گیلان وجود دارد اما تحقق کامل این آرزوی ملی تا سال ۱۳۰۶ به طول انجامید. در سال ۱۳۰۶، قرارداد نقشه‌برداری برای احداث خطوط راه‌آهن با کنسرسیومی متشکل از کمپانی آمریکایی یولن و شرکت‌های آلمانی فیلیپ هولتسمان - ویولیوس برگر و زیمینس باواونیون به بهای هر کیلومتر حداکثر ۳۶۸ تومان بسته شد.

بهره‌برداری کامل از راه‌آهن سراسری ایران در سال۱۳۱۴ آغاز شد و علی منصور، وزیر راه و شهرسازی وقت، در دوازدهم مرداد ۱۳۱۴ لایحه‌ای برای تشکیل مؤسسه راه‌آهن دولتی کشور به تصویب مجلس شورای ملی رساند تا از اول مهر ۱۳۱۴ «نگاهداری و به‌کارانداختن همه اموال و اثاثیه و ابنیه و وسایل نقلیه و ساختمان‌های فنی متعلق به خطوط آهن و کشتیرانی دریاچه ارومیه» را به‌عهده بگیرد.

پرونده ثبت جهانی مسیر راه‌آهن سراسری شمال - جنوب ایران در یونسکو به هشت ناحیه با خصوصیات مشترک اقلیمی در داخل هر ناحیه و متمایز با سایر نواحی تقسیم شد و ۸۹ ایستگاه منتخب نیز به‌دلیل اهمیت ارزش‌های تاریخی و کارکردی مورد مطالعه و مستندنگاری قرار گرفت.

این مسیر از بندر ترکمن در شمالی‌ترین نقطه آن آغاز و به بندر امام‌خمینی در جنوبی‌ترین نقطه منتهی می‌شود و در میانه راه از ایستگاه‌های مهمی همچون قائمشهر، گدوک، گرمسار، تهران، اراک، دورود، شهبازان و اندیمشک عبور می‌کند.

کمیته میراث جهانی قرار است در این نشست در روزهای آینده دیگر پرونده کشورمان منظر فرهنگی اورامانات (هورامان) را برای ثبت جهانی بررسی کند.