محسن صفایی‌فرد: بخش نماهنگ می‌تواند روایت‌گر زنده میراث موسیقایی و معماری ایران باشد

داور بخش نماهنگ چهارمین جشنواره بین‌المللی چندرسانه‌ای میراث‌فرهنگی معتقد است که پیوند موسیقی مقامی و نواحی ایران با تصویر، ظرفیتی زاینده و الهام‌بخش برای خلق نماهنگ‌های متمایز است؛ ظرفیتی که می‌تواند میراث فرهنگی را به زبانی معاصر و جهانی ترجمه کند.

محسن صفایی‌فرد، داور بخش نماهنگ چهارمین جشنواره بین‌المللی چندرسانه‌ای میراث‌فرهنگی در گفت‌وگو با میزان با اشاره به آثار ارائه‌شده در این بخش بیان کرد: در یک جشنواره فرهنگی، آنچه در قالب نماهنگ اهمیت ویژه‌ای دارد، تلفیق موسیقی به‌مثابه میراث فرهنگی با تصویر متناسب و متناظر با آن است. در میان آثار امسال، نماهنگ‌هایی وجود داشت که تماشای آن‌ها به‌راستی دلنشین و قابل تأمل بود و نشان می‌داد پرداختن جشنواره میراث‌فرهنگی به حوزه موسیقی، چگونه می‌تواند به انتقال سنت‌ها، میراث موسیقایی و میراث هنری کشور از طریق تصویر کمک کند.

وی ادامه داد: در برخی آثار، چهره‌های شاخص موسیقی مقامی و نواحی ایران با پرداختی تصویری مناسب معرفی شده بودند؛ آثاری که برای هر هنرمندی که به‌دنبال خلق کارهای ممتاز و متمایز است، وسوسه‌برانگیز به نظر می‌رسد. حوزه میراث‌فرهنگی در بخش نماهنگ، به باور من، چشمه‌ای زاینده از سوژه‌هاست که می‌تواند علاقه‌مندان این عرصه را به خود جذب کند و آثار قابل‌توجهی نیز در این حوزه دیده شد.

این داور جشنواره با طرح ایده‌ای تازه افزود: در جریان تماشای آثار، به این نتیجه رسیدم که پیوند موسیقی با بناهای معماری ایرانی می‌تواند حتی به شکل‌گیری یک گونه تصویری مستقل منجر شود؛ چیزی که می‌توان از آن با عنوان «موسیقی و بنا» یاد کرد. جایی که موسیقی و ابنیه تاریخی، روایت‌گر یکدیگر می‌شوند و تصویری جذاب از معماری و موسیقی ایرانی خلق می‌کنند. فارغ از فلسفه هارمونی مشترک میان موسیقی و معماری ایرانی، از منظر بصری نیز این پیوند ظرفیت‌های ارزشمندی دارد که نشانه‌هایی از آن در برخی آثار دیده می‌شد و شایسته است جشنواره فرصت بیشتری برای پذیرش و نمایش چنین آثاری فراهم کند.

صفایی‌فرد با اشاره به برخی نمونه‌های شاخص گفت: در میان آثار بخش مسابقه، نمونه‌هایی وجود داشت که بر پایه فضاسازی الکترونیک و تلفیق موسیقی فیوژن با موسیقی ردیف و مقامی نواحی ایران شکل گرفته بود. از جمله اثری با محوریت کار سهراب محمدی، از چهره‌های شناخته‌شده موسیقی مقامی خراسان، که با تنظیمی الکترونیک و تصویری از اجرای او ارائه شده بود. این اثر، به‌واقع استثنایی و تأثیرگذار بود؛ صدایی ریشه‌دار و تاریخی که حاصل رنج و عشق فرهنگ این سرزمین است و وقتی با بیانی مدرن ارائه می‌شود، برای مخاطب امروز و حتی مخاطب جهانی، ترجمه‌ای تازه و قابل‌درک پیدا می‌کند.

وی در ادامه درباره نقش جشنواره در ایجاد ارتباطات فرهنگی بین‌المللی اظهار کرد: جشنواره می‌تواند به فضایی برای گفت‌وگوی فرهنگی میان هنرمندان تبدیل شود، اما برای تحقق این هدف، لازم است دامنه فراخوان و گستره آثاری که پذیرفته می‌شود، متنوع‌تر و فراگیرتر باشد. به‌گونه‌ای که بتواند نمایندگی کامل‌تری از آنچه در ایران، در حوزه نماهنگ مرتبط با میراث‌فرهنگی تولید می‌شود، ارائه دهد.

داور بخش نماهنگ تأکید کرد: در چنین گستره‌ای، امکان گفت‌وگو با جهان و عرضه این آثار در رسانه‌های برون‌مرزی نیز فراهم می‌شود. معرفی ایران، یکی از نیازهای اساسی رسانه‌های بین‌المللی ماست و موسیقی، به‌عنوان جهانی‌ترین زبان، می‌تواند کوتاه‌ترین و مؤثرترین مسیر برای این معرفی باشد؛ مسیری که از طریق نماهنگ به شکلی مطلوب و اثرگذار محقق می‌شود. از همین رو، گسترش دامنه فراخوان و تنوع‌بخشی به حضور هنرمندان این حوزه، می‌تواند جشنواره را به نقطه‌ای ایده‌آل‌تر در این مسیر تبدیل کند.